Ιερός Ναός Παναγίας Αχειροποιήτου

Εργασίες συντήρησης στην Αχειροποίητο

Ο ναός της Αχειροποιήτου, απέναντι από την πλατεία Μακεδονομάχων στη Θεσσαλονίκη, θα δεχτεί τη φροντίδα των ειδικών αρχαιολόγων και συντηρητών. Το εξαιρετικής σημασίας παλαιοχριστιανικό μνημείο, που μετρά 16 αιώνες ζωής, είναι αφιερωμένο στη Θεοτόκο και η ονομασία του οφείλεται στην "αχειροποίητη" λατρευτική εικόνα της Θεοτόκου δεομένης που βρισκόταν στο ναό.

Η εκκλησία ανήκει στον αρχιτεκτονικό τύπο της παλαιοχριστιανικής τρίκλιτης ξυλόστεγης βασιλικής με υπερώα, η οποία καταλήγει στα ανατολικά σε ημικυκλική αψίδα. Διακοσμητικά ψηφιδωτά σώζονται στα εσωρράχια των τοξοστοιχιών του ισογείου και του νοτίου υπερώου, στα δύο μεγάλα εγκάρσια τόξα του νάρθηκα, στο τρίβηλο και στο παράθυρο του δυτικού τοίχου. Η θεματολογία τους είναι σχετική με τις συμβολικές αλληγορίες του χριστιανικού παραδείσου και της επικράτησης του χριστιανισμού. Τα ψηφιδωτά χρονολογούνται στον 5ο αιώνα και πιστοποιούν την ύπαρξη σημαντικών καλλιτεχνικών εργαστηρίων στη Θεσσαλονίκη εκείνη την εποχή.

Ένα μέρος του παλαιού γραπτού διακόσμου του μνημείου σώζεται στην επιφάνεια του τοίχου στο νότιο κλίτος, πάνω από την κιονοστοιχία. Χρονολογείται στις αρχές του 13ου αιώνα και εικονίζει δεκαοκτώ από τους Σαράντα Μάρτυρες της Σεβάστειας, που μαρτύρησαν επί αυτοκράτορος Λικινίου. Ολόσωμες μορφές πάνω από τους κίονες εναλλάσσονται με προτομές μαρτύρων στην επιφάνεια του τοίχου πάνω από την κορυφή κάθε τόξου. Όλοι εικονίζονται με στρατιωτική ενδυμασία και κρατούν το σταυρό στο δεξί τους χέρι, σύμβολα του μαρτυρικού τους θανάτου. Οι τοιχογραφίες κτυπήθηκαν με σφυρί από τους Τούρκους για να καλυφθούν με σοβά όταν η εκκλησία μετατράπηκε σε τζαμί.

Στο μικροσκόπιο θα μπουν τα δάπεδα του βόρειου και του νότιου κλίτους, αλλά και τα γλυπτά των αρχιτεκτονικών μελών που κοσμούν το κεντρικό κλίτος. Ρωγμές, αποκολλήσεις, αιθάλη, ρύποι είναι μερικά από τα προβλήματα της παλαιοχριστιανικής βασιλικής. Θα προβλεφθούν ο έλεγχος του μικροκλίματος του χώρου, ο σωστός εξαερισμός και θα ?πουν νέες εγκαταστάσεις θέρμανσης.

ΠΗΓΗ: en_@ecclesia.gr